We zuchten, steunen en klagen ons welvarend naar het volgende jaar

Merkwaardig. Aan geklaag over de strenge lockdown geen gebrek. Ook bij de middenstand niet. Voor het raam van een boekhandel een groot papier met daarop een telefoonnummer voor het geval de klant een boek voor z’n feestdagen zou willen bestellen. En dan bel je op maandagmorgen half twaalf en krijg je een bandje met daarop de mededeling dat er niemand aanwezig is om de telefoon op te nemen. Een uur later nog eens geprobeerd. Van hetzelfde laken een pak. ‘s Middags om kwart voor drie een volgende poging. Steeds weer het bandje dat er niemand telefonisch bereikbaar is. Er kan dus geen boek worden besteld. En ondertussen in de pers alle ruimte zo’n middenstander om zijn nood te klagen wegens inkomstenderving. Boos op het kabinet, boos op Jaap van Dissel en consorten, overheidssteun als de normaalste zaak van de wereld beschouwen, maar niet in de winkel om op maandagochtend half twaalf een telefonische bestelling op te nemen. Je zou toch anders mogen verwachten. En maar klagen ondertussen. Het doet aan afgelopen zomer denken toen de lockdown voor de horeca net was opgeheven. Het eethuisje in Zuid-Limburg bleef gewoon op dinsdag dicht omdat het eethuisje nu eenmaal altijd op dinsdag dicht was. En omdat het verschrikkelijk mooi weer was ook maar meteen aansluitend op woensdag dicht. Niet omdat het eethuisje – behalve tijdens de intelligente of weinig-intelligente lockdown – altijd op woensdag gesloten bleef, maar omdat het wel 28 graden kon worden en de toeristen toestroomden. Kunnen we het nog volgen? Nee? En toch is het van een heel logische logica. We zetten in een verzorgingsstaat geen stap meer dan strikt noodzakelijk. En als we op last van Hugo de Jonge dicht moeten schreeuwen we om het hardst dat we gecompenseerd willen worden. Een mens kan van ironisch naar cynisch veranderen. Een remedie is de tv uit te laten. Ondertussen genieten we de ups die we met de parkinson en LB deze donkere dagen voor de kerst meekrijgen. Meer dan één kus waard. En op zondag 21 december maakt Ellen zowaar kennis met de in mei aangeschafte hagelwitte Skoda Rapid. Voor het eerst in iets meer dan een halfjaar op de bijrijdersstoel. De feestelijke bestemming is Vreeswijk dat samen met Jutphaas precies vijftig jaar geleden Nieuwegein werd. Schitterend die Handelskade en directe omgeving met bruggetjes en sluizen in het authentieke Vreeswijk. En ja Jutphaas. Moest meteen aan de begin jaren zeventig denken als piepjonge ambtenaar op rechtspositie bij de universiteit van Utrecht. Net afgezwaaid uit militaire dienst. Door collega Jan Peek, een zwevende vlierenfluiter die zo weggelopen leek uit sketches van Koot & Bie, kwam ik voor mijn eerste auto’s terecht bij een onduidelijke handelaar en sloopbedrijf aan het water in Jutphaas. Het waren de jaren van de diverse Lelijke Eendjes van Citroën. Ze hadden alle kleuren van de regenboog, net als de Trabantjes van Erich Honecker in de Duitse democratische volksrepubliek DDR, zo zou ik later ontdekken. De handelaar in Jutphaas kocht autowrakken op en maakte van drie of vier Citroëns die total loss waren gereden er weer één die met enige fantasie de weg op kon als je niet al te kieskeurig was. Welnu, hoe beroerder de auto hoe meer je bij de tijdgeest paste. Waren we niet van de protestgeneratie? We hadden Vietnam, Lyndon B. Johnson, Bob Dylan, Boudewijn de Groot en de Nieuwmarktrellen, om maar eens wat te noemen. En we hadden de cultuurbarbaren van de gemeente Utrecht die hun eigen stad met hun betonvisie molesteerden voor de bouw van het onpersoonlijke en megalomane Hoog Catharijne waaraan één van de mooiste stations van Nederland met zijn karakteristieke omgeving liefdeloos werd opgeofferd, inclusief het water van de stadssingel bij het hoofdbureau van politie en zo verder naar het oude AZU toe. Hoeveel spijt bij veel rasechte Utrechters achteraf. Ze trokken zich de haren uit het hoofd. Met grote krachtsinspanning, een hoop verkeersoverlast en karrenvrachten geld is het water gelukkig terug aan de Catharijnesingel. Zo’n beetje gelijktijdig met de betonbouw van Hoog Catharijne – de koopzucht en decadentie spatte ervan af – werd met de fusie van Vreeswijk en Jutphaas de groeigemeente Nieuwegein uit de kleigrond gestampt. Jutphaas dus begin jaren zeventig. Bijna een halve eeuw geleden. Bij mankementen aan de Lelijke Eenden was er in Jutphaas de sloop voor afgedankte onderdelen. Het was een stuk weiland met een loods. Reed eens een enorme deuk in de linker achterdeur van een lichtblauw exemplaar. Was onderweg naar iets wat bij Nijkerk een retraite moest voorstellen tijdens de studie aan de sociale academie De Horst. Geen malheur die deuk. De sloop had een knalrooie deur die perfect paste in het geraamte van de lichtblauwe Deux Chevaux. De auto’s brachten zowel Jan Peek als mijzelf zowat maandelijks in Jutphaas. Van goed koop duurkoop hadden we toen nog nooit gehoord. Ach, Jan Peek, hij is niet oud geworden. In zijn vrije tijd hield hij zich destijds bezig met de opvang van dak- en thuislozen. Verslaafden waren het in de regel. En hij was figurant in diverse films. Waren dat geen films van Jos Stelling? Jan Peek deed mee aan de film die de doorbraak van Jos Stelling zou worden. Hij was te zien in Mariken van Nieumeghen. Die film trok volle zalen. Utrecht stond op het punt filmstad van Nederland te worden. Goed idee van Diana om het toch maar weer eens te proberen met Ellen een autoritje te maken. Jutphaas dus en Vreeswijk. In een heel wat betere auto dan destijds. Anderhalf uur blijkt lang genoeg voor Ellen. Meer dan lang genoeg zelfs. Maar al was het minder dan anderhalf uur geweest, het bleef van de eerste minuut tot de laatste zeer de moeite waard. Zo kun je ook naar de kerstdagen toeleven.

Op naar Vreeswijk. Naar Vreeswijk? Ja naar Vreeswijk. Omdat Diana er gaat wonen en Nieuwegein met de nostalgie van Vreeswijk en Jutphaas meer te bieden heeft dan op het eerste gezicht lijkt. Het is verre van verkeerd wonen in het nieuwe centrum rond CityPlaza. Eigenlijk is de nieuwe Skoda nu ingewijd en behoort die tot de familie. Eigenlijk is nu pas echt afscheid genomen van de vorige Skoda. De zwarte met zijn witte dak waaraan iedereen in onze woonomgeving ons direct en al vanaf grote afstand herkende. De zwart-witte die Ellen ondanks haar ziekte overal heen bracht, tot in Frankrijk toe. De zwart-witte waarmee Ellen voorgoed in verpleeghuis De Ingelanden werd opgehaald om te wonen waar ze hoorde, namelijk thuis. Vanaf nu is er ook met de nieuwe witte Skoda een link naar haar. De vorige Skoda, zwart-wit, parmantig, sexy, en nog veel meer, die oude pittige Skoda zien we nog dagelijks door De Meern rijden en bij ons voor de deur staan. Nee, een lot als de Citroëns van de sloophandel uit Jutphaas werd de oude Skoda bespaard. Geen Skoda zo luidkeels bezongen altijd als de Skoda waarin Ellen enkele jaren achtereen elke dag de rit maakte van het verpleeghuis naar huis en van het verpleeghuis naar Limburg en de Belgische zuidkust.

Lieve Johan en Ellen,
Hoe is het bij jullie? De huidige locdown maakt het er voor jou niet makkelijker op Johan, vrees ik. En het weer noopt niet tot wandelen, getverderrie. Ik hoop zeer dat jullie de besmetters, de lichtvaardige, onverantwoordelijke of onschuldige pechhebbers en -verspreiders weten te vermijden. Of beter gezegd: dat zij jullie mijden! Wij blijven voorzichtig en verstandig, vinden we zelf.
Zien af en toe wat mensen en pogen afstand te houden. We lijken de dans te ontspringen, gelukkig maar. De tweede kerstdag naar mijn zus, 81, in Gorssel, waar ook mijn oude viefe broer, 86, de weduwnaar, komt. Wij aarzelen of we met Oud & Nieuw traditioneel naar Walcheren gaan, nu dan met twee in plaats van altijd vier vrienden. Twee hebben afgehaakt wegens risico en regels. Laten we hopen dat we allemaal voor het vaccin in aanmerking komen! Ik neem aan dat jij je meteen aanmeldt Johan, ondanks bijwerkingen in het begin. Voor onze leeftijdsgroep minder trouwens! Eindelijk ook eens mazzel voor die verwende ouwetjes, wat jij. Een echte aanrader vind ik het artikel van Van Veelen in Cultuur, pagina 4 NRC van vandaag. Het had iets korter gekund maar het is intelligent, op serieuze manier lichtvoetig en met scherpe analyses. Ook aan het adres van veel journalisten. Die analyses komen meer naar het einde toe. Gelezen? Johan, blijf rechtop, geef niet op en blijf communiceren! We houden contact, geef Ellen een lieve omhelzing namens mij en wees zelf gegroet en omhelsd door resp. Marc en mij PS vandaag heb ik Trump en Johnson maar eens geprobeerd dood te zwijgen. Slechts ten dele gelukt.

Lieve groet Jeannette.

Johan